Od zawsze marzeniem człowieka było dorównać ptakom. Ta odwieczna chęć wzbicia się w przestworza towarzyszyła filozofom greckim i rzymskim, artystom i budowniczym renesansu, myślicielom oświecenia czy inżynierom dziewiętnastego wieku. Znamy opowieści literackie i dzieła malarskie o locie Ikara – motyw ciągle obecny w naszej kulturze. Ten lot zakończył się przegraną człowieka, Ikar spadł do morza. Ale człowiek nie przestał podejmować prób latania jak ptaki. Stało się to możliwe dzięki samolotom. Niemniej jednak to nie daje takiej satysfakcji jak latanie o „własnych silach”.
Ale czasem nawet najśmielsze marzenia się spełniają. Takim spełnieniem jest jedna z dyscyplin sportowym, a mianowicie skoki narciarskie. Obok lotniarstwa, szybownictwa, jest to najprostsze spełnienie marzeń , by dorównać ptakom. Narciarz-lotniarz, tak nazywam sportowców, którzy decydują się na skoki na skoczniach „mamucich”, np. w Kulm czy Planicy, przeżywa wspaniałe kilka sekund w powietrzu i to dzięki dwóm deskom, które pozwalają utrzymać wysokość i długość lotu. Jakaż to chęć czy wiara pozwala młodym często adeptom tego sportu podejmować takie wyzwanie. Jest to wyzwanie, które ludzkość chciała zrealizować od dawna. Poza tym, choć jest to sport niszowy – uprawiany tylko w kilkunastu krajach – coraz więcej młodych chłopców, a już i dziewcząt chce być ptakom podobnym. Oczywiście dzisiaj sport to zawód jak każdy inny, ale myślę, że bez tej dozy przygody ekstremalnej, z dużą ilością adrenaliny, nie byłoby aż tylu chętnych, by go uprawiać.
To już osiemnasty raz! 19 stycznia 2012 roku początek sportowego święta w Zakopanem - zawody Pucharu Świata w skokach narciarskich.
W stolicy Tatr śnieg sypie niemal na okrągło. Trzeba go usuwać z Wielkiej Krokwi, chociaż na początku roku sypano biały puch z armatek śnieżnych . Natomiast nowy, mrożony rozbieg pozwala wierzyć, że w Zakopanem nie będzie takich problemów jak w miniony weekend w Bad Mitterndorf.
- W ostatnich kilku latach właśnie w Zakopanem po mniej udanej pierwszej części sezonu następował przełom. Mam nadzieję, że tak samo będzie i w tym roku - powiedział trener polskiej kadry Łukasz Kruczek, który jeszcze nie tak dawno Sm był skoczkiem.. - Skacze się tutaj może nie łatwiej, ale na pewno fajniej. Te konkursy są "magiczne" - dzięki ich atmosferze – dodał polski szkoleniowiec. Rok temu odbyły się trzy konkursy. Zwyciężyli Adam Małysz, Simon Ammann i Kamil Stoch. Pytam naszego trenera czy można liczyć na powtórkę? - Nasz niezmienny cel to dobre skoki – uśmiecha się trener Kruczek. - Na pewno Kamila stać na dobre wyniki. Wygląda na to, że wyeliminował błąd popełniany przy odbiciu, po którym wychodził zanadto do przodu. Zobaczymy jaki to przyniesie skutek na Wielkiej Krokwi. A na Krokwi pojawi się 15 ekip, w tym Austriacy - Kofler, Schlierenzauer i Morgenstern oraz Norweg - Bardal. Zabraknie jak zwykle Japończyków. - Spodziewam się przynajmniej po dziesięć tysięcy kibiców na każdym z konkursów - mówi Andrzej Kozak, prezes Tatrzańskiego Związku Narciarskiego.
Wielka Krokiew imienia Stanisława Marusarza to największa spośród zakopiańskich skoczni narciarskich o punkcie konstrukcyjnym K120. Położona na północnym stoku góry Krokiew u zbiegu ulic Bronisława Czecha i Józefa Piłsudskiego, jest jednym z najpiękniejszych obiektów tego typu. Swoją urodę zawdzięcza naturalnemu położeniu pośród tatrzańskich lasów. Rekord Wielkiej Krokwi został ustanowiony podczas zawodów PŚ w 2003, wynosi 140 m i należy do Niemca Svena Hannawalda. Wynik ten traktowany jest jako oficjalny rekord. Tereny wokół skoczni kuszą licznymi straganami z pamiątkami oraz atrakcjami dla dzieci, np. wyciągiem narciarskim. Niedaleko skoczni mieści się słynna zakopiańska restauracja Bąkowa Zohylina, a także w pobliżu jest siedziba TOPR-u.
Obok dużej skoczni znajduje się średnia i mała skocznia. Skocznię narciarską w Zakopanem wybudowano w 1927 roku wg projektu Karola Stryjeńskiego.
Pytam o skoki narciarskie kilku znanych zakopiańczyków.
Wojciech Szatkowski – historyk narciarstwa, pracownik Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem.

Co myślisz o skokach narciarskich w Zakopanem?
Wojciech Szatkowski-Zakopane ma wiele atrakcji, które przyciągają turystów, ale moim zdaniem największą atrakcją ostatniej dekady są skoki narciarskie. Od wielu lat zawody Pucharu Świata w skokach na Wielkiej Krokwi są wydarzeniem niezwykłym. Przede wszystkim atmosfera, którą tworzą widzowie- kolorowa, barwna wielotysięczna grupa fanów tego sportu. Od wielu lat przyjeżdżają kibice z całej Polski, którzy znają się na skokach narciarskich, a przy tym dopingują wszystkich skoczków, nie tylko Polaków.
Muszę wspomnieć koniecznie Pana Lecha Nadarkiewicza, który był niejako twórcą skoków narciarskich w Zakopanem – imprezy na światowym poziomie. On namówił grupę ludzi, zazwyczaj zakopiańczyków, by przygotować takie zawody w sposób profesjonalny. I to się udało zrobić. Ten zespół pracuje i dzisiaj, chociaż już jego „szefa” nie ma wśród nas.
Drugą niezwykłością Pucharu Świata w Zakopanem był fenomen skoków narciarskich – Adam Małysz. Cieszę się osobiście, że za mojego życia w Zakopanem mogłem spotkać się z takim sportowcem i podziwiać go jako skoczka i człowieka. Napisałem to w książce „Od Marusarza do Małysza” Co można by, Twoim zdaniem, jeszcze wprowadzić do tej imprezy?
Wojciech Szatkowski - Od kilku lat, wspólnie z Mietkiem Królem-Łęgowskim organizujemy w zakopiańskich hotelach wystawy poświęcone narciarstwu i dawnym, szczególnie polskim, skoczkom. Można by wyeksponować dawnych olimpijczyków, którzy mieszkają w Zakopanem, na otwarciu tej imprezy, np. Gąsienicę-Gronia, Łuszczka. Jak myślisz, czy bez Adama Małysza atmosfera na widowni będzie taka sama i ilość widzów nie zmieni się?
Wojciech Szatkowski - Myślę, że atmosfera zostanie. Tym bardziej, że po Małyszu nie ma pustki , jest przecież Kamil Stoch, są inni polscy skoczkowie. Jest dobrze, a może wkrótce jeszcze ktoś się narodzi. Sam Walter Hofer, dyrektor pucharu, twierdzi, że zawody w Zakopanem są niezwykłe i że jest to wizytówka sportowa Zakopanego.

Edward Nadarkiewicz – były zawodnik Klubu Wisła Gwardia Zakopane, sędzia międzynarodowy, działacz sportowy.

Panie Edwardzie jak Pan wspomina zawody w skokach narciarskich w Zakopanem? Byłem zawodnikiem zakopiańskiego klubu razem z moim bratem Leszkiem. Ja po skończeniu kariery zawodniczej zostałem, m. in. międzynarodowym sędzią orzekającym w skokach narciarskich, mówiąc żartobliwie siedziałem na wieży i oceniałem styl lotu zawodnika. Sędziowałem w Sapporo, tam gdzie Wojtek Fortuna zdobył zloty medal olimpijski, w Norwegii i w Polsce. Równocześnie zająłem się organizowaniem zawodów sportowych w Zakopanem i robię to do dzisiaj. Dawniej nie było Pucharu Świata, imprezy tak znanej dzięki mediom, były memoriały, czyli w wypadku Zakopanego Memoriał im. B. Czecha i H. Marusarzówny. Na takich zawodach „błysnął” mój brat Leszek, który w 1967 roku zajął 9 miejsce, a miał dopiero 18 lat!. Leszek znalazł się w kadrze Polski i startował razem z Józefem Przybyłą i Adamem Krzysztofiakiem. Wkrótce dołączył do nich Wojtek Fortuna. Ale zdarzyła się taka oto sytuacja. Dobry kolega mego brata, Sławomir Kardaś uciekł przez „zieloną granicę” na Zachód i mój brat miał „cofnięty” paszport i zakaz wyjazdów za granicę (obaj należeli do klubu wojskowego). Zatem skończyły się marzenia o wielkiej karierze. Po zakończeniu kariery zawodniczej został trenerem polskich skoczków. Jego wychowankami byli m. in. Stanisław Bobak, Piotr Fijas, Jan Kowal. Był trenerem ponad 12 lat.
Czy pamięta Pan początki skoków narciarskich w Zakopanem w ramach Pucharu Świata?
Edward Nadarkiewicz – Ojcem Pucharu Świata w Zakopanem w formule jaka obowiązuje dzisiaj był mój brat Leszek. On namówił działaczy, byłych zawodników, fanów skoków i władze związku do stworzenia takiej atmosfery, miejsca zawodów i zasad organizacyjnych, że Zakopane otrzymało w 1990 roku prawo organizacji takich zawodów. Na początku był duży zapał, ale były różne niespodzianki. Choćby taki fakt, że po pucharze brat za złą organizację zawodów, a dokładniej widowni ( problemy z nadmierną ilością osób drugiego dnia zawodów) otrzymał wyrok sądowy – dwa lata w zawieszeniu!!! Jednak był człowiekiem na tyle odważnym , myślę, że dzięki „lataniu” na skoczni, iż nie załamał się i organizował Puchary Świata przez kolejne 10 lat. W tym czasie bardzo zmodernizowano Wielką Krokiew. Zrobiono m.in. ogrodzenie wokół obiektu, oświetlenie, sztuczną nawierzchnię zeskoku, nową wieżę sędziowską. Wydano na ten obiekt kilkanaście milionów złotych. Ale dzięki temu Zakopane jest co roku w kalendarzu Pucharu Świata. W 2003 roku była to najlepsza impreza sportowa w plebiscycie Przeglądu Sportowego. Moim zdaniem jest to najlepsza wizytówka naszego miasta.
Co należałoby jeszcze zrobić, poprawić?
Edward Nadarkiewicz - Mimo wszystko należy starać się o organizację mistrzostw świata. My już mieliśmy w historii Zakopanego FIS, i przed wojną, i po wojnie. Czas by zrobić to po raz kolejny. Jak zwykle takiej rangi impreza da nam wszystkim impuls rozwojowy, ale także dużą satysfakcję. A z zadań na dziś. Trzeba modernizować pozostałą część kompleksu skoczni narciarskich, gdyż w tym roku kończy się homologacja średniej skoczni

Wojciech Zawiła – wielokrotny reprezentant Polski w lekkoatletyce, nauczyciel wychowania fizycznego, działacz sportowy od wielu lat związany z PŚ.

Czy myślisz, że bez Małysza będzie to skromniejsza impreza sportowa? Wojciech Zawiła – Sądząc po kwalifikacjach, na których było 8-9 tysięcy widzów, to zainteresowanie tą imprezą będzie taki jak w poprzednich latach. PŚ w Zakopanem ma swoją renomę i swoich fanów. Adam Małysz nadal jest naszym idolem, ale wyrósł już nowy – Kamil Stoch. Uczestniczę od wielu lat w PŚ jako widz. Ty pracujesz nad organizacją tej imprezy. Ilu ludzi poświęca swój czas, by pod Giewontem mogło być wielkie święto ? Wojciech Zawiła – Jest to duże przedsięwzięcie organizacyjne. Praca logistyczna zaczyna się kilka miesięcy wcześniej. Narady wspólne straży pożarnej, straży granicznej, służb miejskich, urzędu marszałkowskiego, urzędu miasta, firm ochroniarskich. Wymaga to wielkiej pracy logistycznej i dużej wyrozumiałości. Czasem pogoda utrudnia wiele spraw. Mamy satysfakcję, gdy impreza przebiega sprawnie, a widzowie czują się bezpiecznie i świetnie się bawią. Skoki powinny być w pewnej mierze zabawą rodzinną, oczywiści oprócz rywalizacji sportowej skoczków. Ale czasem ludziom brakuje wyrozumiałości. Pracuje nas kilkanaście osób , plus ponad 30 osób wolontariatu. Nie mówię już o różnych służbach. Na przykład w tym roku duży opad śniegu tydzień przed zawodami spowodował dodatkową pracę wielu ludzi – trzeba było na bieżąco ten śnieg usuwać. To wygenerowało dodatkowe koszty.
Co nowego proponują władze FIS-u, władze PZN- Wojciech Zawiła – W czasie PŚ w Zakopanem , w piątek i sobotę do południa będzie rozegrany Puchar Świata w Skokach Narciarskich Kobiet. To coś nowego, ale wymaga dodatkowych środków finansowych, dodatkowego zaangażowania wszystkich ludzi. Wystartuje ponad 30 zawodniczek z kilku krajów, np. Rosji, USA, Holandii, Polski.Taka impreza jak PŚ wymaga wręcz poświęcenia kilkuset osób, ale miejmy świadomość, że jest to dzisiaj świetna promocja naszego miasta i Polski. Bez takiego zaangażowania trudno nabędzie osiągnąć takie cele jak- mistrzostwa świata w narciarstwie i igrzyska olimpijskie. Chciałbym chociaż dożyć jednej z tych imprez.
Wielka Krokiew imienia Stanisława Marusarza to największa spośród zakopiańskich skoczni narciarskich o punkcie konstrukcyjnym K120. Położona na północnym stoku góry Krokiew u zbiegu ulic Bronisława Czecha i Józefa Piłsudskiego, jest jednym z najpiękniejszych obiektów tego typu. Swoją urodę zawdzięcza naturalnemu położeniu pośród tatrzańskich lasów. Rekord Wielkiej Krokwi został ustanowiony podczas zawodów PŚ w 2003, wynosi 140 m i należy do Niemca Svena Hannawalda. Wynik ten traktowany jest jako oficjalny rekord. Tereny wokół skoczni kuszą licznymi straganami z pamiątkami oraz atrakcjami dla dzieci, np. wyciągiem narciarskim. Dla zmotoryzowanych turystów przygotowano parking, zarówno dla samochodów osobowych jak i autokarów. Niedaleko skoczni mieści się słynna zakopiańska restauracja Bąkowa Zohylina, a także w pobliżu jest siedziba TOPR-u.
W tegorocznej edycji pucharu w Zakopanem nasz kraj będzie reprezentować aż 11 zawodników. W kwalifikacjach i treningach zobaczymy: Jana Ziobro (nr 1), Marcina Bachledę (nr 2), Aleksandra Zniszczoła (nr 3), Krzysztofa Miętusa (nr 4), Tomasza Byrta (nr 5), Bartłomieja Kłuska (nr 6), Klemensa Murańkę (nr 15), Stefana Hulę (nr 19), Macieja Kota (nr 25), Piotra Żyłę (nr 44) oraz Kamila Stocha (nr 58). Do faworytów konkursów należeć będą z pewnością Norwegowie, którzy z bardzo dobrej strony pokazali się podczas ostatniego weekendu w Bad Mitterndorf. Również Austriak Gregor Schlierenzauer na Wielkiej Krokwi będzie chciał odnieść swoje 39. zwycięstwo i tym samym zrównać się z naszym najlepszym skoczkiem Adamem Małyszem w ilości wygranych zawodów PŚ. Polscy kibice najbardziej liczą na Kamila Stocha, który pokazał, że wie jak wygrywać na skoczni w Zakopanem. Możemy również liczyć na dobry występ Żyły, Huli i Kota.
Puchar Świata w skokach narciarskich w Zakopanem rozgrywany jest od inauguracji tej imprezy, czyli od roku 1980. Już podczas pierwszego zakopiańskiego konkursu – 26 stycznia 1980 roku – zwycięstwo odniósł Polak – Stanisław Bobak. Dzień później zwyciężył Piotr Fijas przed Stanisławem Bobakiem. Na kolejny sukces trzeba było czekać do 20 stycznia 2002 roku. Tego dnia pierwsze swoje pucharowe zwycięstwo w Zakopanem odniósł Adam Małysz Później regularnie w sześciu kolejnych konkursach zajmował miejsca na podium. Z kolei 23 stycznia 2011 pierwszy konkurs PŚ w karierze wygrał Kamil Stoch. PŚ w Zakopanem okazał się najlepszą imprezą sportową w Polsce 2003 roku, w 69. plebiscycie Przeglądu Sportowego W roku 2002 Michał Sieczko (Prezes SYSKO Sport Marketing, szef oprawy PŚ w Zakopanem od 2003 roku i jednocześnie współprowadzący), przygotował koncepcję zmiany wizerunku imprezy Pucharu Świata w skokach narciarskich w Zakopanem, uatrakcyjniając tę imprezę o elementy rozrywki. Puchar Świata w Zakopanem był pierwszą imprezą w skokach narciarskich na świecie, podczas której skokom towarzyszyła muzyka. W kwietniu 2010 r. FIS (Międzynarodowa Federacja Narciarska) zaproponował projekt kalendarzy Pucharu Świata w latach 2012-2014 r. W każdym z tych sezonów Zakopane znalazło swoje miejsce w kalendarzu.
Ptakom podobni. Młodzi chłopcy z całego świata przyjechali „fruwać” w Zakopanem na Wielkiej Krokwi. Jest to ich marzenie o sukcesach na miarę Weissfolga, Parmy, Nykennena, Goldbergera, Małysza, Ahonena. Oni pokazują cechy sportowca – pracowitość, wolę walki, odwagę, temperament, odporność psychiczną, gesty fair play. Nie mają pewności, że sukces nadejdzie. Ale nie poddają się - walczą z kontuzjami, chorobą, rozłąką z rodziną. W sporcie jak w życiu, wszystko jest możliwe, wszystko może się zdarzyć. Trzeba chcieć wygrać, ale trzeba czasem umieć przegrywać. Są to słowa znanego dziennikarza sportowego –Bogdana Tomaszewskiego.Wpiszmy się w ten wspaniały scenariusz „igrzysk sportowych” , która będą toczyć się w sercu pięknych Tatr. Bądźmy i my ptakom podobni. To jest święto nas wszystkich Polaków. Tak zawsze bywało pod Giewontem. Cieszmy się z tego co otrzymujemy od organizatorów. Nie bądźmy roszczeniowi, źli na wszystko i wszystkich. Sektor VIP-owski jest dla nas zaszczytem, a nie obowiązkową daniną organizatorów. Bądźmy ambasadorami polskiego sportu i polskiej gościnności przez te kilka styczniowych dni.
Przygotował Adam Kitkowski